Aipamen Berezia “No tenemos miedo” El Salvadorreko dokumentalarentzat

Meatzaritza metalikoaren aurkako El Salvadorreko borroka erakustarazten duen “No tenemos miedo” dokumentalak Bilboko “Film Sozialak” Zinema Ikusezinaren Nazioarteko Jaialdian Garapen Iraunkorreko sailean Aipamen Berezia jaso duenez, ISF-MGI-ko kideek El Salvadorreko ADES eta Colectivo de Comunicación Popular, eta La Maraña eta Santa Marta komunitateko lagunek bidalitako esker hitzak ozen adierazi ditugu jaialdiaren bukaerako ekitaldian:

 

Gaurkoan, dokumental hau gauzatzea posible egin duten eragileek meatzaritzarik gabeko lurraldea defendatzearren erail zituzten Dora, Marcelo eta Ramiro gogoratu nahi ditugu. Justizia eta egia eskatzen dugu, eta kapital kriminal, mehatxatzaile eta hiltzailearen aurrean ondasun kolektiboak defendatzen dituzten pertsona anonimo guztiei (eta dokumental honetan parte hartzera animatu direnei) esker on hau eskaintzen diegu.

El Salvadorren, Latinoamerikako herrialderik txikiena, meatzaritza enpresa haundiei garaitu diegu, honek arnasa ematen digu eta herrioi borroketan elkarrekin jarraitzeko arnasa eman behar digu.

Emakumeen eskubideengatik, lurraldearen eta naturaren defentsagatik, herriak entzun, aurrera denok alboan goaz eta.

Borroka globalizatu dezagun, itxaropena globalizatu dezagun!”

 

Hurrengo hilabeteetan dokumental hau El Salvadorren, Euskal Herrian eta munduko beste herri batzuetan ikusteko aukera izango dugu. Adi egon!

 

Festibaleko irabazleen informazio gehiago KCD-ren prentsa oharrean.

Atzerapausoak ur kudeaketa publiko eta komunitarioaren ezarpenean

Azken hilabeteetan atzerapauso ugari bizi izan dira El Salvadorren uraren kudeaketa publiko eta komunitariaren ezarpenerako gizarte mugimenduek 12 urte luzeetan dabiltzan borrokan. Azken urte honetan izandako bozketen ostean eratu den Asanblada Legegilea berriak, 2012 – 2015 legealdian Ingurumen eta Aldaketa Klimatikoaren komisioan adostutako 92 artikulu alboratu, eta uraren lege orokorraren proiektu berri bati ekin dio, oinarrian Enpresa Pribatuen Erakunde Nazionalak (ANEP gaztelerazko siglak) 2017ko ekainean proposatu zuen 5 aulkidun uraren kontseilu zuzentzailea balioztatuko lukeena.

Abuztuaren 30a, San Salvador. Iturria: Verdad Digital

 

Ordu hartan gertatu moduan, ur kudeaketaren aulkien banaketa negoziaketa honek berriro ere herritarren haserrea eragin du. Azken hilabete hauetan gainera jazarpen eta indarkeria kasuak bizi izan dituzte gizarte mugimenduek.

 

Pasadan irailaren 27an burutu zuen Uraren Pribatizazioaren Aurkako Aliantza Nazionalak azken mobilizazioa, enpresa pribatu gremioaren interesek uraren kudeaketaren aulki propioa izan ez dezaten erakustaratzeko milaka pertsona San Salvadoreko kaleetan barrena irten ziren eta 200.000 sinadura aurkeztu zituzten.

Irailaren 27a, San Salvador. Iturria: Uraren Pribatizazioaren Aurkako Aliantza Nazionala

 

Zenbakiak zenbaki, ekintza guzti hauetan errepikatzen diren “Ura ez da saltzen, zaindu eta defendatu beharra dago!” eta “Ura Giza Eskubidea da, ez da salgaia” aldarriekin bat egiten jarraitzen dugu, eta adi jarraituko diogu datozen hilabeteetan gai honek izango duen bilakaerari.

Lankidetzara Sarrera 10. Ikastaroa Donostian

Euskal Herriko Mugarik Gabeko Ingeniaritzak UPV/EHUrekin batera Donostiako Gipuzkoako Ingeniaritza Eskolan Lankidetza eta Giza Garapenerako Teknologiak ikastaroa antolatzen dugu.


Ikastaroaren planteamendua Giza Garapena eta Garapenerako Lankidetzari buruzko oinarrizko elementuak eskaintzea, eta dauden desberdintasunen (baita generoarena ere) eta bai hegoaldean bai iparraldean ditugun arazoen inguruan kontzientzia kritikoa sorraraztea da.

Guzti horretarako Gipuzkoako gizarte zibileko eta lankidetzako erakundeetako pertsona ezberdinak hizlari moduan arituko dira saio ezberdinetan metodologia partehartzaileak eta eztabaidak sustatuz, genero ikuspegia erakustaraziz eta azaltzen diren gaietan sakontzeko material osagarriak eskainiz.

Ikastaroa garapenerako lankidetzari buruzko oinarrizko ezagutzak eskuratu nahi dituen formakuntza ezberdineko pertsona orori dago zabalik. Ikasketa teknikoak egiten ari diren eta beraien Gradu edota Master Amaierako Lana garapenerako lankidetzako proiektu batean egin nahi duten ikasleentzat, bereziki interesgarriak izan daitezkeen saioak izango dira.

Data eta lekua:
X. edizioa hau urriaren 5etik azaroaren 30era burutukoa da Gipuzkoako Ingeniaritza Eskolan!

Informazioa eta izen emateak:
https://euskadi.isf.es/2018donostiikastaroa/?lang=eu

Santamartar emakumeen begirada defendatzen

Aste hauetan zehar El Salvadorreko Cabañas departamentuko Santa Martako komunitate-erakundeetako emakumeak argazkigintzari buruzko herri-formazio jardunaldiak gauzatzen dabiltza komunitate honek hamarkadetan lurraldearen defentsarako borrokan egindako beraien lan nekaezin ezikusiarazia erakustea lortzeko.

Urte honetan zehar, Bizkaiko Foru Aldundiaren (BFA) babesarekin, ADES Santa Marta eta ISF-MGI moduko eragileen laguntzaz gauzatzen ari den komunitatearen ahalduntze-prozesua osatzen duten beste ekintza batzuekin batera, eskubideen galdagarritasunerako eta lurraldearen defentsarako komunitate-erakundeetako emakumezko buruzagien gaitasun tekniko eta politikoak sendotzea bilatzen da.

 

Genero arrakala digitala murrizteko eta salaketarako eta zaintzarako tresna hauek sustatzeko helburuarekin, formakuntza prozesu honetan argazki makinarekin ohitura hartzetik santamartar emakumeen fokatzearen bilaketararte doazen zenbait jardunaldi burutzen dabiltza.

Uraren defentsaren aldarrikapena bizi

San Isidroko ingurugiro artista eta aktibista zen Marcelo Riveraren erailketaren bederatzigarren urteurrenean bertan, uztailaren 5ean, herrialdeko hainbat txokotan milaka pertsona atera ziren kalera uraren pribatizazioaren aurka eta orain dela 12 urtetik mugimendu sozialek aldarrikatzen duten Uraren Lege Orokorraren defentsan.

Informazio gehiago:

#ApruebenLeyGeneralDeAguasYa
#NoALaPrivatizacionDelAgua

Hiriko drainatze-sistema iraunkorren unibertsitate-ikerketa abian

El Salvadorreko Unibertsitateko Ingeniaritza eta Arkitektura Fakultatearekin (FIA/UES, gaztelerazko siglak) dihardugun unibertsitate-lankidetza prozesuan erronka berri bati ekin diogu azken hilabete hauetan, hiri dranaitze-sistema iraunkorren (SUDS, gaztelerazko siglak) ikerketari.

3 drainatze-sistema iraunkorren diseinu eta muntai helburu duen erronka honetan, aurreko proiektuan moduan Herri Lanen Eskolako ikasle elkartearen (ASEIC, gaztelerazko siglak), ikerlarien eta zuzendaritzaren koordinazioarekin hasi ginen.

Heziketa eta ikerketa prozesu berritzaile hauetan ikaslegoaren parte hartzea sustatze aldera, ikasketa-planean dituzten “ordu-sozialak” proiektu honetan gauzatzeko aukera aurkeztu zitzaien uztailaren 3an buruturiko bilera irekian.

Uraren kudeaketa eta hirigintza egokiaren beharra oinarri duen proiektu honetan ia 30 ikaslek adierazi zuten parte hartzeko asmoa, ASEICek eginiko aukeraketaren ostean  horietatik 24 ikaslek modalitate horretan parte hartuko dute (9 emakumeak izanik), zortzik diseinuaren fasean eta beste hamaseik muntaian, gai hauetan aditua den ingeniari baten koordinaziopean.

Uztail eta abuztuan zehar, diseinuaren ardura duten ikasleek ur isuriak gelditzen dituen sistema, ur isuria kontrolatzeko sistema eta bio-atxikipena bultzatzeko lorategia kokatzeko asmoa dauden eraikuntzen datuak jasotzeari ekin zioten, bai unibertsitateko sail ezberdinetan informazioa eskatuz baita tokian tokiko informazioa bilduz. Behin horrela, eraiki nahi diren sistemen plano eta zehaztasun tekniko guztiak kalkulatu dituzte.

Hala ere, unibertsitateko kafetegietako urak tratatuko lituzkeen lorategiaren diseinuari dagokionez, gai konplexu eta esperimentala denez, El Salvadorren eta Ertamerikan zehar gauzaturiko kasu ezberdinak ezagutzea eta aztertzea beharrezkoa izan da. Lan horretan, irailean zehar mota honetako lorategi eta beste saneamendu alternatiba ezberdinen inguruan dituzten zalantzak argitzeko, ACUAko ur eta saneamendu teknikari baten laguntza izan dute, GKE honek hainbat urtetan Balsamo mendilerroan gai hauek landu izan dituelako. Diziplina anitzeko azken solasaldi honetara Roberto Aguado ISF-MGIko kidea eta UPV/EHUko Ingeniaritza Kimikoko doktorea ere batu da.

Kalkulu guztiak finkatu eta hurrengo hilabeteetan sistema hauen muntaketa martxan jarriko da, betiere UPV/EHUko Garapenerako Lankidetza Bulegoaren babesarekin abiatu den prozesu honetan.

[ikastaroa] Giza Garapenerako Teknologiak

Ingeniería Sin Fronteras País Vasco – Euskal Herriko Mugarik Gabeko Ingeniaritza (ISF-MGI) erakundeak  UPV/EHUrekin batera Bilboko Ingeniaritza Eskolan Garapena, Lankidetza eta Giza Garapenerako Teknologiak  mintegia antolatzen du Bizkaiko Irakaskuntza Teknikoetan Sentiberatze eta Garapenerako Hezkuntza proiektu baten baitan.

XVII. edizioa hau urtearen azken hiruhilabetekoan burutuko dugu, irailaren 29etik abenduaren 15rarte, ostiral arratsalde guztietan. Saio hauez gain txango bat antolatuko da jardunaldietan landutako gaiak sakontzeko.

Informazio gehiago: https://euskadi.isf.es/mintegia

Ur kudeaketaren aulkiak

20 aulki,… 10 hobe, ezta? Ondo da?…….. Ez! Orain hobe 7,… ez hobe 5, ez 7! Aulki zenbakien arabera laburbildu daiteke 11 urte luzetan El Salvadorren uraren lege orokorraren inguruan darabilen eztabaidak. Oraintsu aurkeztu du Universidad Centroamericana “José Simeón Cañas” (UCA, gaztelerazko siglak) unibertsitate pribatu esanguratsuko aholkulari talde batek azken proposamena, 7 aulkiduna, ekainean bertan El Salvadorreko alderdi kontserbadoreek Asanblada Legegileko Ingurumen eta Aldaketa Klimatikoaren komisioan eztabaidatzeko aurkeztu zuten 5 aulkitako proposamenak sortu zuen zalaparta soziala baretze aldera.

Hala ere aulkien zenbakietan baino, aulki horiek osatuko luketen uraren kudeaketaren kontseilu zuzentzailean nor eseriko den hautatzean dago gakoa. 7 bat hilabete lehenago beste 7 aulkidun proposamen batek eragin zuen moduan, uraren kudeaketaren boterea noren esku utzi nahi den izan da azken hilabetetako Uraren Pribatizazioaren Aurkako Aliantzak (non El Salvadorreko Uraren Foroak ere parte hartzen duen) buruturiko ohar abisu eta ekintza guztien muina. Horren adibide dugu, uztailaren 11ean El Salvadorreko 14 departamentuetan aliantza honek burutu zituen ekintzak. Uraren Foroko Balsamo Mendilerroko Lurralde Mahaiko lagunak La Libertad departamentuko Santa Tecla hirian, eta ADES Santa Marta eta Osasun Foroko kideak Cabañas departamentuko Guacotecti herrian izan ziren, adibidez.

Aliantza honen izenak berak argi uzten duen moduan, jakina da azken proposamen hauek aulki gehienak uraren kontsumo altua duten El Salvadorreko zein sektore ekonomikoren esku utzi nahi dituzten. Hori dela eta, argi dute Ur Giza Eskubidea gauzatzeko kudeaketa publikoa eta komunitario izan behar dela, 2012tik 10 aulkidun proposamena aurkeztu ondotik Asanblada Legegileko Ingurumen eta Aldaketa Klimatikoaren komisioaren eztabaidetan adierazi izan duten moduan. Horixe da pribatizazio eta merkantilizazio prozesuen aurrean ISF federazioko “ura guztiona, eskubidea da, ez salgaia” kanpainaren ideietan laburbiltzen dena, eta parte hartzailea, gardena eta kontu-ematean oinarritzen den uraren kudeaketaren ereduaren oinarria. ISF-MGIk El Salvadorreko erakunde ezberdinekin elkarlanean eredu hauek bultzatzen jarraitzeko ekinean dihardu, eta aulki jolas honen azken kapitulu honi adi jarraituko diogu aste eta hilabete hauetan zehar.

Hori bai, ez dago inongo berririk Asanblada Legegileko 84 aulkitan eserita dauden diputatuek legealdi honetan onartzeke duten konstituzioko 69. artikulu berriaren inguruan. Ura eta elikadura giza eskubidea Game Over omen dabil oraindik El Salvadorren.

3,2,1… Plantaton! Ingurumenaren Nazioarteko Eguna, baltsamo eguna

Erakunde publiko eta eragile sozialen koordinaziopean Ingurumenaren Nazioarteko Egunean, ekainaren 5ean, hainbat egitasmo antolatu ziren El Salvadorren. Horietako bat, Ingurumen Jasangarritasunaren eta Zaurgarritasunaren Kontseilu Nazionalak (CONASAV, gaztelerazko siglak) bultzaturiko #Plantaton2017 egitasmoa izan zen, herrialde osoan zehar milaka zuhaitz landatzeko proposamenarekin.

 CORCULL eta Balsamo Mendilerroko Lurralde Mahaiko (MTCB, gaztelerazko siglak) osatzen duten beste hainbat eragileetako partaideak Nuevo Cuscatlán-go Pedro Pablo Castillo eskola publikoan batu ziren ekimen honi hasiera emateko.

Adin askotariko ikasleek buruturiko naturako elementu ezberdinen inguruko dantza eta antzezlan erakustaldien ostean, martxoak 7 komunitatean eta Santa Teclarantz doan errepidearen inguruan kimuak landatzeari ekin zioten eskola horretako ikasleen laguntzaz. Ea lurralde hau jasaten ari den arnasestua lasaitzeko gai diren!

Argazki-festaz eta umeen irriez gain, eta baltsamo egun hutsa ez bilakatzeko, CORCULL-en lehendakari den Maria Paz-ek argi adierazi zuen ekitaldian eginiko hitzaldian kezka “golf kantxa, hirigintza eta bizitegi guneak, merkatal gune haundiak, besteak beste (…) deforestazio handia dakartelako” mendilerro osoan zehar; Nuevo Cuscatlan bertan bezala, “Estero San Diego eta Jute-San Antonio ibai arroen buruan dagoen karga hidriko gunea“ izanik. Balsamo mendilerroan bizi diren herritar orori dei eginez bukatu zuen: “denok gara CORCULL, beraz mendilerroa zaintzeko ardura handia dugu ez daiten ingurumena gehiago andeatu eta horrela aldaketa klimatikoaren zaurgarritasuna gutxitzea eta estres hidrikoa gelditzea lortuko delarik”.

Egun horretako El Salvadorreko Irrati eta Programa Partehartzaileen Erakundearen (ARPAS, gaztelerazko siglak) editorial honetan ageri den moduan, badago premiaz hasi beharreko ingurumen agenda! Baditugu beraz urte guztirako nahi beste lan eta erronka Egun. 3,2,1, ekin!

 

 

GrALa garapenerako lankidetzan egiteko ilusioa

Ia pasatu dira ia 2 urte Sergiok bere GrALa garapenerako lankidetzan egiteko erronka hartu zuela. Garai hartan ilusioz erantzun zigun orain gure blogean berreskuratzen dugun elkarrizketan:

Zergatik lankidetza arloko GrALa?

Graduko 4. maila hastean Gradu Amaierako Lana (GrAL) zeri buruz egitea aukeratu behar nuen. Irakasleek proposatzen zituzten proiektuek ez ninduten gehiegi motibatzen eta, gainera, giza garapenerako lankidetza arloan zerbait egiteko ideia nuen. Izan ere, duela hiru urte Ghanan egon nintzen umezurztegi batean eta antzeko esperientzia errepikatu nahi nuen. GrALa gustora egin nahi nuen, zerbait aurrera eramateko balioko lukeena eta ez gradua amaitzeko tramite huts bat bakarrik. Horregatik, Mugarik Gabeko Ingeniaritza elkartearekin harremanetan jarri nintzen eta egun eskuetan daukadan proiektua lortu genuen.

Zertan datza zure GrALak?

El Salvadorreko Asociación Comunitaria Unida por el Agua y la Agricultura (ACUA) elkarteak proposatutako Conacaste kantoiaren komunitate batzuetarako ur-hornidura sistema bat diseinatuko dut. Lana Bilbotik aurrera eramateko, gaiari buruzko informazioa eta beharrezko datuak partekatu dizkidate eta sistemaren eskema egiten hasi naiz. El Salvadorrera heltzerakoan, egindako eskema osatuko dut bertan dituzten datu zehatzagoak erabiliz eta GrALa egingo dut: kalkuluak egin, ondorioak atera, alternatiba aukeratu, etab. eta lan osoa idatzi.

Zer espero duzu bertan egingo duzun egonalditik?

Ekainean El Salvadorrera joango naiz hilabete eta erdiko egonaldia egitera. San Salvador hiriburuan egongo naiz lo egiten eta egunero Zaragozara joango naiz ACUAn lan egitera. Noizbait komunitateetara gerturatuko garela uste dut proiektuaren errealitateaz jabetzeko: bertan bizi diren pertsonak eta euren bizimodua, gabeziak eta premiak ezagutzeko.

Bilbora umilago bueltatuko naizela uste dut. Esperientzia honek gure bizimodua erlatibizatzeko balioko dit eta guretzat normalak diren eskubide eta baliabideak beste leku batzuetan existitzen ez direla ikusiko dut, edo hauek lortzeko egin beharreko esfortzua zein den.

Egonaldi honekin giza garapenerako lankidetzan esperientzia bereganatu nahi dut: nola funtzionatzen duen, proiektuak aurrera eramateko trabak zeintzuk diren, langileak nola antolatzen diren, komunitateetako pertsonekin harremana nolakoa den, etab. Lankidetzan lan egiten jarraitzera motibatuko nauela uste dut.

Zure ustean, mota honetako GrAL bat zein neurritan izan daiteke eraldatzaile?

Nire GrALean proposatuko dudan ur-hornidura sistema aurrera eramango denik ere ez dakit. Hortaz, zuzenean batere eraldatzaile ez izatea suerta daiteke. Baina GrALa egiteko aitzakiarekin El Salvadorrera banoa, ACUA elkartearekin tailerretan parte hartzen badut, etorkizunean lankidetzan lan egiteko kontaktuak egin eta esperientzia bereganatzen badut eta nire egonaldian bizi izandakoa lagun eta ezagunekin partekatzen badut, eraldatzailea izango da neurri batean edo bestean.

GrAL hau egiteak etorkizunari begira zer ekarriko dizula uste duzu?

Alde batetik, GrAL bat egiteak industria ingeniaritza arloko proiektuak ezagutzea, prestatzea, idaztea eta aurrera eramatea du helburu, eta baita arazo edo gabezien aurrean konponbideak proposatzeko gaitasuna bereganatzea, ikasitako kontzeptuak, kalkulu tresnak eta metodologiak erabiliz. Beste alde batetik, ohiko GrAL bat beharrean garapenerako lankidetza arlokoa denez, nire lana proiektu handiago baten parte izango da. Horregatik, unibertsitatean aurkeztu behar dudanaz gain beste hainbat aspektu landuko ditut eta lankidetzako proiektu erreal baten egitura eta lan egiteko modua ikusi eta ikasiko ditut. Honek beste ikuspegi praktikoago bat emango didala espero dut, benetako proiektuetan ematen diren arazoak biziko ditudalako eta irtenbide eman beharko diedalako.

Partekatu nahi duzun beste ezer?

Ingeniaritzako graduan ikuspegi soziala falta da. Errentagarritasun ekonomikoa lantzen da baina proiektuen onura edo zergati sozialak ez dira aipatzen. Horregatik erabaki nuen Gradu Amaierako Lana giza garapenerako lankidetzan egitea: beste ikuspegia ere bereganatzeko, ez bakarrik unibertsitatean irakatsi diguten ikuspegi partziala.

Behin esperientzia pasata, Sergio, esperotakoa bizi izan zenuen ala ilusio hutsa izan zen? Animatuko zenituzke honelako esperientzia batera unibertsitateko ikasleak? Ia gure facebook-eko sarreran erantzuten digun.